အီရန်-အမေရိကန် တင်းမာမှု ဆက်လက်မြင့်တက်၊ Strait of Hormuz လုံခြုံရေးအတွက် သံတမန်ကြိုးပမ်းမှုများ

အီရန်နှင့် အမေရိကန်တို့ကြား စစ်ရေးတင်းမာမှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေဆဲဖြစ်ပြီး၊ Strait of Hormuz ရေကြောင်းလမ်းကြောင်း လုံခြုံရေးအတွက် သံတမန်နည်းလမ်းဖြင့် ဖြေရှင်းရန် ကြိုးပမ်းမှုများ ဆက်လက်တွေ့ရှိနေရသည်။

အီရန်အစိုးရ၏ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ စစ်ပွဲကြောင့် နိုင်ငံ၏ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လုပ်မှု စွမ်းအားတစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ထိခိုက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။ Bushehr လေဆိပ်ကြီးမှာလည်း အသုံးပြု၍မရတော့ဘဲ ရပ်ဆိုင်းထားရပြီး၊ အစိုးရဝန်ထမ်း ၃၅၀ ဦးခန့် သေဆုံးခဲ့ကြောင်း တီဟီရန်ဘက်မှ ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အီရန်ပြည်ပေးရေးဝန်ကြီးက Strait of Hormuz လုံခြုံရေးကိစ္စများနှင့်ပတ်သက်၍ ဆော်ဒီအာရေဗျနှင့် အိုမန်နိုင်ငံများနှင့် ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်းလည်း သိရသည်။

အီရန်ဘက်မှ အိုမန်နိုင်ငံသို့ ယာယီသဘောတူညီချက်တစ်ရပ် အဆိုပြုထားသည်ဟု အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီးက ပြောကြားခဲ့သည်။ ယင်းအဆိုပြုချက်အရ သွားလာမှုနှစ်ဖက်လုံးကို အီရန်ပိုင်နက်ရေပိုင်နက်များမှတဆင့် အနည်းငယ်ဖြတ်သန်းစေရန် ရည်ရွယ်ထားသော်လည်း၊ ရေကြောင်းလမ်းများကို နှစ်နိုင်ငံအညီအမျှ ခွဲဝေရန် အိုမန်၏အဆိုပြုချက်ကို အီရန်က ပယ်ချခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ အိုမန်ဘက်မှ ယင်းအစီအစဉ်ကို လက်မခံပါက ရေကြောင်းလမ်းကို ဆက်လက်ပိတ်ထားမည်ဖြစ်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဣသရေလဝန်ကြီးချုပ် ဗင်ရာမင် နက်တနျာဟုသည် ဇူလိုင် ၂၈ ရက်နေ့တွင် သမ္မတဒေါ်နယ် ထရမ့်နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် အမေရိကန်အိမ်ဖြူတော်သို့ သွားရောက်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ထို့အပြင် ယူကရိန်းသမ္မတ ဇဲလင်စကီနှင့်လည်း သီးခြားတွေ့ဆုံမှုများ ရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

Strait of Hormuz မှာ ကမ္ဘာ့ရေနံသယ်ယူပို့ဆောင်မှု၏ အရေးကြီးသော လမ်းကြောင်းတစ်ခုဖြစ်သောကြောင့် ဤဒေသ၏ တည်ငြိမ်မှုသည် ကမ္ဘာ့ရေနံစျေးကွက်နှင့် ကုန်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းများအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ပဋိပက္ခကြောင့် အလယ်အရှေ့ပိုင်းသို့ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းများ ထိခိုက်ခဲ့ပြီး လေကြောင်းလိုင်းအချို့ ရပ်ဆိုင်းထားရသည်အထိ ကျရောက်ခဲ့သည်။

ယင်းအပြင် အနောက်ဘက်ကမ်း (West Bank) ဒေသတွင်လည်း ဣသရေလ့တပ်ဖွဲ့များ၏ အိမ်ဖျက်ဆီးမှုနှင့် ဖမ်းဆီးမှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေပြီး၊ အခြေချနေထိုင်သူ (settler) များ၏ တိုက်ခိုက်မှုများလည်း တွေ့ရှိရသည်။ ကုလသမဂ္ဂအပါအဝင် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများက အခြေအနေမတည်ငြိမ်မှုများကို လျော့ချရန် ပြင်းထန်စွာ တောင်းဆိုနေဆဲဖြစ်သည်။

ယခုကဲ့သို့ အလယ်အရှေ့ပိုင်းတစ်ခုလုံးမှာ စစ်ရေးတင်းမာမှုနှင့် သံတမန်ရေးကြိုးပမ်းမှုများ တစ်ပြိုင်နက် ဆက်လက်ရှိနေဆဲဖြစ်ရာ၊ ရလဒ်များကို ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းက စောင့်ကြည့်နေကြသည်။